Η τελευταία νύχτα του River Phoenix: Ο θάνατος στο Viper Room

Από ένα πλατό με κεριά ως το πεζοδρόμιο της Sunset Boulevard: η τελευταία νύχτα του River Phoenix, ώρα με ώρα, όπως τη δείχνει ο επίσημος φάκελος.

Τελευταίες στιγμές

Η τελευταία νύχτα του River Phoenix: Ο θάνατος στο Viper Room

31 Οκτωβρίου 1993 · Viper Room, Sunset Boulevard, West Hollywood, Καλιφόρνια, ΗΠΑ

Από ένα πλατό με κεριά ως το πεζοδρόμιο της Sunset Boulevard: η τελευταία νύχτα του River Phoenix, ώρα με ώρα, όπως τη δείχνει ο επίσημος φάκελος.

Έγχρωμο πορτρέτο του νεαρού Ρίβερ Φίνιξ με μακριά ξανθά μαλλιά, φορώντας ένα κόκκινο πλεκτό πουλόβερ, να ακουμπά το χέρι στο κεφάλι του

Το θάνατος του River Phoenix καταγράφεται συνήθως σε μία γραμμή: έπεσε κάτω έξω από ένα κλαμπ και πέθανε. Η τελευταία του ημέρα όμως ξεκίνησε μέσα σε ένα υπόγειο καταφύγιο από σκηνικά, με κεριά, ξύλινες κούκλες και μια κάμερα που έμεινε να γράφει περισσότερο απ’ όσο έπρεπε. Συνεχίστηκε σε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου με δυνατή μουσική, και τελείωσε κάτω από τη σκιά ενός νέου κλαμπ της Sunset Strip, στις 01:51 της 31ης Οκτωβρίου 1993, όταν ο γιατρός Paul Silka ανακοίνωσε τον θάνατό του στο Cedars-Sinai. Ο ηθοποιός ήταν 23 ετών.[1]

Σχεδόν τριάντα τρία χρόνια μετά, η νύχτα έχει καλυφθεί από ιστορίες που ακούγονται καλά και δεν στέκουν: ποια ήταν η «τελευταία ατάκα», ποιος άφησε ή δεν άφησε τον River να ανέβει στη σκηνή, πόση ώρα πέρασε μέχρι να καλέσει κάποιος ασθενοφόρο. Εδώ θα βρεις τη νύχτα ώρα με ώρα, όπως τη δείχνουν ο επίσημος φάκελος του ιατροδικαστή του Λος Άντζελες και οι μαρτυρίες ανθρώπων που ήταν εκεί, και θα δεις ξεκάθαρα πού σταματά το τεκμηριωμένο και πού αρχίζει η φήμη. Για τη ζωή και τη φιλμογραφία του υπάρχει ξεχωριστό κείμενο, η βιογραφία του River Phoenix.

Ασπρόμαυρο πορτρέτο του River Phoenix με φόντο την πόλη
Ο River Phoenix (1970–1993).
Τι θα διαβάσεις
  1. Ένα γύρισμα με βαριά ατμόσφαιρα
  2. Η επιστροφή στην «κακιά πόλη»
  3. Σάββατο 30 Οκτωβρίου: το τελευταίο πλάνο
  4. Το ξενοδοχείο Nikko, 19:00–22:00
  5. Ένα κλαμπ έντεκα εβδομάδων
  6. Μέσα στο κλαμπ: η μαρτυρία της Samantha Mathis
  7. Η Silver Lake και ο Leonardo DiCaprio
  8. 01:10 έως 01:51: τα λεπτά με την ώρα τους
  9. Τι γράφει ο φάκελος του ιατροδικαστή
  10. Οι ουσίες και ο τρόπος λήψης
  11. Η «Dark Blood» χωρίς πρωταγωνιστή
  12. Τρεις ταινίες και μια έξοδος
  13. Το πεζοδρόμιο, το κλαμπ και οι στάχτες
  14. Τι κυκλοφορεί λάθος
  15. Τι ξέρουμε και τι όχι
  16. Συχνές ερωτήσεις

Η νύχτα σε αριθμούς

Ημέρα
Σάββατο 30 προς Κυριακή 31 Οκτωβρίου 1993
Κλήση στο 911
01:10
Άφιξη στο νοσοκομείο
01:34 (Cedars-Sinai)
Επίσημος θάνατος
01:51, από τον γιατρό Paul Silka
Τόπος κατάρρευσης
Πεζοδρόμιο, είσοδος του Viper Room, Sunset Boulevard, West Hollywood
Ηλικία
23 ετών (γεννήθηκε 23 Αυγούστου 1970)
Αιτία θανάτου
Οξεία δηλητηρίαση από πολλαπλές ουσίες
Τρόπος θανάτου
Ατύχημα
Φάκελος
Coroner του Los Angeles County, υπόθεση 93-10011
Τελικό πόρισμα
12 Νοεμβρίου 1993
Τελευταία ταινία
«Dark Blood» (ημιτελής, 80% γυρισμένη)
Ήταν μαζί του
Samantha Mathis, Joaquin και Rain Phoenix

Ένα γύρισμα με βαριά ατμόσφαιρα

Ο River Phoenix γύριζε το «Dark Blood» από τις 21 Σεπτεμβρίου 1993, σε μια ερημική περιοχή της Γιούτα, κοντά στο Torrey. Η ταινία του Ολλανδού George Sluizer είχε ως πρωταγωνίστρια την Judy Davis και ως δεύτερο ρόλο τον Jonathan Pryce. Ο River έπαιζε τον Boy, έναν νεαρό ερημίτη που μένει σε ένα σαραβαλιασμένο σπίτι στην έρημο και αιχμαλωτίζει ένα ζευγάρι του Χόλιγουντ όταν το αυτοκίνητό τους χαλάει.[13] [2]

Ο Sluizer τον είχε καλέσει στην τοποθεσία πέντε μέρες νωρίτερα από τους υπόλοιπους, για να «αναπνεύσει τον αέρα της Γιούτα». Ο σκηνοθέτης ήξερε για τη χρήση ουσιών του ηθοποιού, και ισχυρίστηκε πάντα ότι στη Γιούτα ο River δεν χρησιμοποίησε τίποτα: «θα έβαζα το χέρι μου στη φωτιά», είπε στον Gavin Edwards, συγγραφέα του βιβλίου «Last Night at the Viper Room».[2]

Το κλίμα στο πλατό ήταν δύσκολο. Η Judy Davis δεν τα πήγαινε με τον σκηνοθέτη, και ο River, που συνήθως έπαιζε τον ρόλο του μεσολαβητή, κατέληξε να γίνεται ο στόχος της: τον είχε βαφτίσει «Frat Boy». Ο ίδιος δεν της φώναξε ποτέ, αλλά στα διαλείμματα κλεινόταν στο τρέιλερ του και έπαιζε Fugazi στη διαπασών. Ο Sluizer είπε ότι η Davis του έκανε τη ζωή πολύ δύσκολη, και η Davis δίνει τη δική της εκδοχή, ότι ο σκηνοθέτης έλεγχε υπερβολικά την ερμηνεία. Για όλη τη διάρκεια των γυρισμάτων, ο River έτρωγε μόνο αγκινάρες και καλαμπόκι, για να δείχνει σαν άνθρωπος που ζει από την έρημο.[2] [9]

Ο Pryce θυμόταν ότι η παραγωγή ήταν «ένα ταξίδι προς μια καταστροφή», με κάποια δυσκολία κάθε μέρα. Ο River του είπε κάποια στιγμή ότι «κάποιος θα πεθάνει σε αυτή την ταινία». Θα το ξαναβρούμε αργότερα, γιατί πολλά κείμενα το παρουσιάζουν ως κάτι άλλο.[2]

Δρόμος που διασχίζει κόκκινους βράχους και ερημικό τοπίο στη Γιούτα, κοντά στο Torrey
Τοπίο της περιοχής Torrey, στη Γιούτα, όπου γυρίστηκε το μεγαλύτερο μέρος του «Dark Blood».

Η επιστροφή στην «κακιά πόλη»

Μετά τη Γιούτα η παραγωγή πέρασε για λίγο από το Νέο Μεξικό και μετά πήγε στο Λος Άντζελες, για τις δύο τελευταίες εβδομάδες των γυρισμάτων σε στούντιο. Ο River είχε κρυολογήσει και δεν χρειαζόταν σε νυχτερινό γύρισμα στο Νέο Μεξικό. Ο Sluizer του έδωσε άδεια να γυρίσει μια μέρα νωρίτερα. Τον χαιρέτησε λέγοντας ότι πηγαίνει «πίσω στην κακιά, κακιά πόλη».[2]

Ο Sluizer είπε αργότερα στους Los Angeles Times ότι ο River φοβόταν το Λος Άντζελες, γιατί ήξερε ότι εκεί σήμαιναν κλαμπ, ναρκωτικά και φίλοι.[5] Έφτασε την Τρίτη 26 Οκτωβρίου. Δεν έμεινε στο συνηθισμένο του ξενοδοχείο, το St. James’s Club, αλλά στο Hotel Nikko, με ιαπωνικό ύφος, που του είχε κλείσει η παραγωγή. Ο Edwards γράφει ότι, μετά από δύο μήνες καθαρότητας σε ένα αγχωτικό γύρισμα, ο River βρήκε την ευκαιρία να χαλαρώσει και άρχισε αμέσως μια περίοδο έντονης χρήσης ουσιών.[2] Είναι η εκτίμηση ενός βιογράφου, και δεν προέρχεται από το επίσημο πόρισμα.

Οι πρόσφατες εβδομάδες δεν ήταν μόνο δουλειά. Μετά τα γενέθλιά του, στις 23 Αυγούστου, είχε πετάξει στην Κόστα Ρίκα με τα αδέλφια του και τον πατέρα του, John, που άνοιγε ένα vegan εστιατόριο και ήθελε να πείσει τα παιδιά του να φύγουν από το Χόλιγουντ. Ο River του είχε υποσχεθεί ότι θα εκπλήρωνε τα συμβόλαιά του, δηλαδή το «Dark Blood», το «Interview with the Vampire» και μια ταινία του William Richert, και μετά θα έφευγε. «Αποδείχθηκε ότι ήταν πάρα πολλά», είπε ο πατέρας του αργότερα.[2]

Σάββατο 30 Οκτωβρίου: το τελευταίο πλάνο

Το Σάββατο ο River εμφανίστηκε στην ώρα του στο στούντιο, αλλά έμοιαζε εξουθενωμένος, σαν να είχε μείνει ξύπνιος όλη τη νύχτα. Είχε πάρει ένα Valium για να ηρεμήσει πριν τη δουλειά. Ο Sluizer είπε ότι δεν είχε τον πλήρη έλεγχο των κινήσεών του, αλλά ότι η ερμηνεία του δεν είχε πρόβλημα και δεν υπήρχε λόγος να παρέμβει. Στο CBS ο σκηνοθέτης περιέγραψε ότι τα μάτια του ηθοποιού «πλανιόνταν», ότι περπατούσε διαφορετικά και ότι καθόταν άτονος για μεγάλα διαστήματα.[2] [6]

Οι σκηνές εκείνης της μέρας γυρίστηκαν στο υπόγειο καταφύγιο του Boy, που το είχε διακοσμήσει σαν ιερό, με κεριά, μεταχειρισμένα βιβλία και χειροποίητες ξύλινες κούκλες. Ο Boy ξεναγεί την Buffy, και οι δύο έχουν πάρει datura, ένα βότανο με παραισθησιογόνα αποτελέσματα, και φιλιούνται στο φως των κεριών. Σε δεύτερη σκηνή, ο Boy εξηγεί ότι έχει φτιάξει ένα αρχείο της ανθρώπινης γνώσης για την περίπτωση πυρηνικής καταστροφής.[2]

Όταν ο Sluizer φώναξε «κοπ», ο διευθυντής φωτογραφίας Ed Lachman άφησε κατά λάθος την κάμερα να γράφει μέχρι να τελειώσει το φιλμ. Έκλεισε το ρεύμα στους προβολείς, αλλά τα κεριά έδιναν αρκετό φως ώστε τα τελευταία πόδια του ρολού να καταγράψουν τον River σαν σιλουέτα. Ο Lachman έχει πει ότι ο River πλησίασε την κάμερα και σκέπασε τον φακό, οπότε η εικόνα έγινε απόλυτο σκοτάδι, «σαν να έφτιαξε την εικόνα της ανυπαρξίας του». Σε συνέντευξη το 2012, ο Sluizer είπε ότι αυτό το πλάνο, κατά την εκτίμησή του, «εξαφανίστηκε μυστηριωδώς» μετά τον θάνατο του ηθοποιού, και δεν μπήκε στην τελική ταινία.[2] [9]

Μια διευκρίνιση: η παραγωγή είχε ολοκληρώσει μόλις μία μέρα γυρισμάτων στο Λος Άντζελες όταν πέθανε ο River.[5] Άρα εκείνο το σκηνικό με τα κεριά ήταν από τις ελάχιστες εσωτερικές λήψεις που πρόλαβε.

Το ξενοδοχείο Nikko, 19:00–22:00

Στις 7 το απόγευμα ο River γύρισε με λιμουζίνα στο Hotel Nikko. Στο δωμάτιό του τον περίμεναν η Rain, 20 ετών, και ο Joaquin, που είχε κλείσει τα 19 δύο μέρες πριν. Τα δύο αδέλφια είχαν έρθει στο Λος Άντζελες για να περάσουν από οντισιόν και να παίξουν τα αδέλφια του River στην ταινία «Safe Passage» του Robert Allan Ackerman. Εκεί βρισκόταν και η Samantha Mathis, και σύντομα ήρθαν η βοηθός του, Abby Rude, με τον άντρα της.[2]

Παρήγγειλαν φαγητό στο δωμάτιο, έβαλαν δυνατά μουσική και άρχισαν να γλεντούν. Η μουσική ήταν τόσο δυνατή που σχεδόν δεν άκουσαν τον σερβιτόρο να χτυπά με το φαγητό για χορτοφάγους. Μπήκε και είδε ένα δωμάτιο σε αταξία και τον River να χορεύει μόνος του, γυρίζοντας στη μέση του δωματίου.[2]

Στις 10 το βράδυ ήταν κουρασμένος. Ο Joaquin όμως ήθελε να δει το Viper Room, όπου θα έπαιζαν ο Flea και ο Johnny Depp στην μπάντα του, τους P. Ο Joaquin και η Rain ήταν ανήλικοι και δεν θα έμπαιναν χωρίς ενήλικο συνοδό, κατά προτίμηση γνωστό πρόσωπο. Η Mathis δέχτηκε να τους πάει. Την ώρα που περίμεναν το ασανσέρ, ο River άλλαξε γνώμη, είτε επειδή ήθελε να συνεχίσει τη βραδιά είτε επειδή είχε τον γνωστό προστατευτικό του ρόλο απέναντι στα μικρότερα αδέλφια. Έτρεξε στον διάδρομο φωνάζοντας «έρχομαι, έρχομαι» και άρπαξε την κιθάρα του, με σκοπό να ανέβει στη σκηνή με τον φίλο του Flea.[2]

Καθώς η παρέα έβγαινε από το ξενοδοχείο, ο Sluizer έφτανε με το αυτοκίνητό του. Τους είδε και τους φώναξε «καλή διασκέδαση», αλλά δεν νομίζει ότι τον άκουσαν.[2]

Ο River Phoenix με τον μικρότερο αδελφό του, Joaquin Phoenix
Ο River Phoenix με τον αδελφό του, Joaquin.

Ένα κλαμπ έντεκα εβδομάδων

Το Viper Room είχε ανοίξει στις 14 Αυγούστου 1993, δηλαδή λίγο πάνω από δυόμισι μήνες πριν. Ήταν συνιδιοκτησία του Johnny Depp και του Sal Jenco, και την ιδέα να μετατραπεί ο παλιός χώρος σε μουσικό κλαμπ την είχε δώσει στον Depp ο μουσικός Chuck E. Weiss. Στην πρώτη βραδιά, στο μικρό και σκοτεινό κλαμπ, έπαιξαν οι Tom Petty and the Heartbreakers.[11]

Η διεύθυνση συνήθως δίνεται ως Sunset Boulevard 8852, ενώ ο φάκελος του coroner γράφει 8860. Το σημειώνουμε για να μη σε μπερδέψει, αν ανοίξεις ο ίδιος τον φάκελο.[1]

Η είσοδος του Viper Room με τον αριθμό 8852 και την μαύρη τέντα με το όνομα του κλαμπ
Η είσοδος του Viper Room στη Sunset Boulevard, με τον αριθμό 8852.

Εκείνο το βράδυ στη σκηνή ήταν οι P, η μπάντα του Depp, με τον Flea των Red Hot Chili Peppers και τον Gibby Haynes των Butthole Surfers. Η ιστορία έχει μια τραγική λεπτομέρεια: οι P έπαιζαν ένα τραγούδι που αναφέρει στους στίχους του τον River Phoenix, την ώρα που εκείνος κειτόταν έξω στο πεζοδρόμιο, χωρίς να το ξέρει κανείς από τη σκηνή.[16]

Μέσα στο κλαμπ: η μαρτυρία της Samantha Mathis

Η Samantha Mathis, που τότε ήταν σύντροφός του και είχε παίξει μαζί του στο «The Thing Called Love», μίλησε δημόσια για πρώτη φορά για εκείνη τη νύχτα το 2018, σε συνέντευξη στον Guardian. Είπε ότι στην αρχή ο River τής εξήγησε πως κάποιοι μουσικοί που έπαιζαν εκείνο το βράδυ ήθελαν να παίξει μαζί τους, και τη ρώτησε αν πειράζει. Εκείνη νόμιζε ότι θα έμεναν λίγο, για να αφήσουν τα αδέλφια.[3] [4]

Τα λόγια της για την κατάστασή του είναι προσεκτικά. Δεν είδε κανέναν να παίρνει ουσίες, αλλά «ήταν ψηλά με έναν τρόπο που με έκανε να νιώθω άβολα» και ένιωθε ότι «είχε μπλέξει πέρα από τις δυνάμεις της». Είπε ότι ήξερε πως ήταν ήδη επηρεασμένος από ουσίες, και ότι η ηρωίνη που τον σκότωσε δεν ήρθε παρά αφού μπήκε στο Viper Room. Και πρόσθεσε: «Έχω τις υποψίες μου για το τι συνέβαινε, αλλά δεν είδα τίποτα».[4]

Όταν κατάλαβε ότι ο River ήθελε να μείνει, πήγε στην τουαλέτα. Όταν βγήκε, είδε αυτό που νόμιζε ότι ήταν ο River να τσακώνεται με έναν άνδρα, και τους δύο να τους σπρώχνει ένας πορτιέρης προς την πλαϊνή πόρτα. Βγήκε στον δρόμο και τον είδε να πέφτει κάτω και να παθαίνει σπασμούς στο πεζοδρόμιο. Φώναζε στον άνδρα «τι του έκανες; τι έχεις πάρει;». Ο Joaquin κάλεσε το 911.[3] [17]

Η Mathis είπε ότι ήταν «σαράντα πέντε λεπτά αργότερα νεκρός». Αν πάρεις αυτό και την κλήση στο 911 στη 01:10, βγαίνει ότι έφτασαν στο κλαμπ γύρω στις 00:25. Ο Edwards τοποθετεί την αναχώρηση από το ξενοδοχείο λίγο μετά τις 22:00, οπότε μένει ένα κενό δύο και πλέον ωρών για το οποίο δεν έχουμε βρει καμία μαρτυρία. Ο υπολογισμός είναι δικός μας και δεν προέρχεται από κάποια πηγή. Δείχνει πάντως ότι όλα όσα συνέβησαν μέσα στο Viper Room χωρούν σε λιγότερο από μία ώρα.[4]

Τι είχε δηλώσει η Mathis τότε

Ο φάκελος του coroner περιέχει και μια πιο παλιά εκδοχή. Ο ερευνητής γράφει ότι ο River πιστεύεται πως έκανε χρήση στην τουαλέτα του κλαμπ, και σημείωσε ότι ανώνυμοι θαμώνες είπαν πως ο River έκανε «speedball», δηλαδή συνδυασμό κοκαΐνης και ηρωίνης. Η Mathis είχε πει στους αστυνομικούς ότι άκουσε πως κάποιος του έδωσε «κάτι» για να ηρεμήσει, και υπέθεσε ότι ήταν Valium. Δήλωσε ότι δεν γνώριζε την ύπαρξη χρήσης ναρκωτικών από τον River. Ο ερευνητής προσθέτει ότι της τηλεφώνησαν δύο φορές και δεν ήθελε να δώσει περισσότερες πληροφορίες.[1] Είκοσι πέντε χρόνια αργότερα εξήγησε ότι δεν είχε μιλήσει για τη νύχτα επειδή ήταν τραυματισμένη και ήθελε να σεβαστεί την οικογένεια του River.[17]

Μια μικρή αντίφαση: ο φάκελος γράφει ότι οι διασώστες βρήκαν τον River «ακριβώς έξω από την μπροστινή πόρτα» του κλαμπ. Η Mathis μιλά για πλαϊνή πόρτα. Οι δύο εκδοχές δεν αναιρούν η μία την άλλη, αλλά δείχνουν πόσο δύσκολο είναι να ανασυνθέσεις ένα χάος τριάντα χρόνια μετά.

Η Silver Lake και ο Leonardo DiCaprio

Το 2019 ο Leonardo DiCaprio είπε στο Esquire ότι είχε δει τον River την ίδια νύχτα. Ήταν σε ένα πάρτι στη Silver Lake όταν είδε τον River να ανεβαίνει μια σκάλα, και πάγωσε, επειδή θαύμαζε τον ηθοποιό και δεν τον είχε γνωρίσει ποτέ. Κόσμος πέρασε ανάμεσά τους, και όταν κοίταξε ξανά, ο River είχε χαθεί. Ο DiCaprio λέει ότι ήταν «καθ’ οδόν προς το Viper Room». Αργότερα πήγε στη Νέα Ορλεάνη για μια συνάντηση σχετικά με τον ρόλο που έπαιξε τελικά ο Christian Slater στο «Interview with the Vampire», έναν ρόλο που ήταν ήδη του River.[10]

Υπάρχει όμως ένα πρόβλημα με τη χρονολόγηση. Στην ανασύνθεση του Edwards, ο River περνά από το πλατό στο Hotel Nikko και από εκεί, γύρω στις δέκα, φεύγει με προορισμό το Viper Room, χωρίς να αναφέρεται σταθμός στη Silver Lake. Δεν σημαίνει ότι η μνήμη του DiCaprio είναι λάθος: μπορεί να πρόκειται για άλλη βραδιά ή για ένα πέρασμα που δεν εμφανίζεται στις μαρτυρίες των υπολοίπων. Σημαίνει όμως ότι δεν πρέπει να το παρουσιάζουμε ως βέβαιο σημείο της τελευταίας διαδρομής του River.

01:10 έως 01:51: τα λεπτά με την ώρα τους

Ο φάκελος του coroner δίνει σχεδόν λεπτό προς λεπτό το ιατρικό μέρος, και είναι ό,τι πιο σταθερό έχουμε.

  • 01:10Το Sheriff’s Department (LASD) και η πυροσβεστική του Los Angeles County (LACFD) δέχονται κλήση για ιατρική βοήθεια και πιθανή επιληπτική κρίση.
  • Στη συνέχειαΦτάνει η μονάδα RA 7, με τον λοχαγό Ribar και τους παραϊατρικούς Houston, Scott και Phillips. Ο River είναι στο πεζοδρόμιο, ακριβώς έξω από την πόρτα του κλαμπ, σε πλήρη καρδιακή ανακοπή. Ξεκινά αμέσως καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση.
  • 01:31Το ασθενοφόρο αναχωρεί για το Cedars-Sinai Medical Center.
  • 01:34Άφιξη στο νοσοκομείο.
  • 01:50Το γραφείο του coroner ενημερώνεται για πιθανό ατύχημα από υπερβολική δόση.
  • 01:51Ο γιατρός Paul Silka διαπιστώνει τον θάνατο στα επείγοντα.

Όταν ανακηρύχθηκε νεκρός, οι φίλοι και οι συγγενείς που ήταν στο νοσοκομείο έφυγαν. Ο ατζέντης του, η Iris Burton, είχε επίσης έρθει και έφυγε πριν προλάβουν να τη ρωτήσουν. Ο Joaquin ταυτοποίησε τον αδελφό του στον τόπο του συμβάντος και η Burton στο νοσοκομείο. Ο λοχαγός Ribar πίστευε ότι το πουκάμισο και το μπουφάν του River είχαν μείνει στο σημείο. Ο ηθοποιός φορούσε καφέ παντελόνι με σκούρες ρίγες, λευκές κάλτσες και μαύρα Converse high-top.[1]

Ο Edwards το λέει πιο απλά, σε συνέντευξη στο NPR: ο River πέθανε στην πράξη στο πεζοδρόμιο, και το νοσοκομείο έκανε επίσημη τη διαπίστωση λίγο αργότερα.[14]

Το συγκρότημα του Cedars-Sinai Medical Center στο Λος Άντζελες το σούρουπο
Το Cedars-Sinai Medical Center στο Λος Άντζελες, όπου διαπιστώθηκε ο θάνατος του River Phoenix, σε πρόσφατη φωτογραφία.

Τι γράφει ο φάκελος του ιατροδικαστή

Η νεκροψία έγινε στις 10:00 της 1ης Νοεμβρίου 1993. Ο River ζύγιζε 159 λίβρες (72 κιλά), είχε ύψος 70 ίντσες (178 εκατοστά) και περιγράφεται ως καλοσχηματισμένος και μυώδης. Η αιτία θανάτου που καταγράφεται είναι οξεία δηλητηρίαση από πολλαπλές ουσίες. Στο ιστορικό αναφέρεται χρήση κοκαΐνης, ηρωίνης και διαζεπάμης.[1]

Οι ευρήματα που αξίζει να ξέρεις είναι αυτά:

  • Η καρδιά ήταν υγιής. Ζύγιζε 310 γραμμάρια, με κανονική μορφή και χωρίς αθηροσκλήρωση των στεφανιαίων ή εστιακές βλάβες του μυοκαρδίου. Δεν υπήρχε κρυμμένη καρδιοπάθεια που να εξηγεί τον θάνατο.
  • Δεν υπήρχαν σημάδια από βελόνες στα χέρια ή στον λαιμό, εκτός από τις φρέσκιες παρακεντήσεις που έγιναν για την ανάνηψη. Το διάφραγμα της μύτης ήταν ακέραιο και χωρίς φλεγμονή.
  • Μικρά τραύματα: εκδορές στις αρθρώσεις του δεξιού δείκτη και αντίχειρα και μώλωπας στην κνήμη. Ο ερευνητής κατέγραψε επιπλέον φρέσκο μώλωπα στην αριστερή παλάμη και τρεις επουλωμένες εκδορές στο πάνω μέρος του δεξιού χεριού.
  • Δεν περιγράφονται σοβαρά τραύματα: ούτε κατάγματα, ούτε εγκεφαλικά αιματώματα, ούτε τραύματα στον λαιμό. Οι μικρές εκδορές στα χέρια δεν σχολιάζονται περαιτέρω στον φάκελο.
  • Στο στομάχι υπήρχαν περίπου 200 κυβικά εκατοστά σκούρου υγρού και καμία κάψουλα ή φαρμακευτικό υλικό.
  • Το αλκοόλ δεν ανιχνεύθηκε.

Ο ερευνητής είχε καταγράψει και κάτι πολύ ανθρώπινο: ένα κόκκινο αστέρι σφραγισμένο στο πάνω μέρος του δεξιού χεριού, που ο ίδιος σημείωσε ότι το είχε πάρει στην είσοδο του κλαμπ.[1]

Η ώρα που άλλαξε

Μια λεπτομέρεια εξηγεί γιατί σε ορισμένα χρονολόγια οι ώρες δεν βγαίνουν. Η 31η Οκτωβρίου 1993 ήταν η μέρα της αλλαγής ώρας στην Καλιφόρνια. Ο θάνατος διαπιστώθηκε στις 01:51 με θερινή ώρα. Όταν μετρήθηκε η θερμοκρασία του ήπατος, στις 03:37 (99°F, με θερμοκρασία δωματίου 68°F), το ρολόι είχε πια πάει σε χειμερινή ώρα. Ο ερευνητής το σημείωσε ρητά, για να μην μπερδευτεί κανείς αργότερα.[1]

Οι ουσίες και ο τρόπος λήψης

Το τελικό πόρισμα, που υπογράφει ο Christopher Rogers στις 12 Νοεμβρίου 1993, είναι σύντομο. Γράφει ότι οι τοξικολογικές εξετάσεις έδειξαν υψηλές συγκεντρώσεις μορφίνης (ηρωίνης) και κοκαΐνης στο αίμα, και άλλες ουσίες σε μικρότερες συγκεντρώσεις. Σημειώνει ότι η αστυνομική έρευνα δεν έδειχνε ένδειξη εγκληματικής ενέργειας «σε αυτό το σημείο», και ότι τα τοξικολογικά ευρήματα ήταν συμβατά με το ιστορικό. Ο τρόπος θανάτου καταγράφηκε ως ατύχημα.[1]

Οι αναλύσεις περιλαμβάνουν και πιο μικρές ουσίες: διαζεπάμη και τον μεταβολίτη της, εφεδρίνη και ψευδοεφεδρίνη, και μεταβολίτη κάνναβης στα ούρα. Η εξέταση για μαριχουάνα στο αίμα βγήκε αρνητική. Η ψευδοεφεδρίνη είναι συστατικό φαρμάκων για το κρυολόγημα. Ο Edwards γράφει ότι ο River είχε κρυολογήσει τις προηγούμενες μέρες, αλλά ο φάκελος δεν κάνει αυτή τη σύνδεση.[1] [2]

Δεν ξέρουμε πώς τις πήρε, ούτε ποιος του τις έδωσε

Εδώ οι περισσότερες διηγήσεις περνούν από το γνωστό στο φανταστικό. Ο φάκελος δεν λέει με ποιον τρόπο πήρε τις ουσίες. Δεν βρέθηκαν σημάδια ενέσεων, αλλά και το διάφραγμα της μύτης ήταν ακέραιο. Ο πίνακας της τοξικολογίας περιλαμβάνει και αναλύσεις του περιεχομένου του στομάχου, οπότε κάθε σίγουρο συμπέρασμα, είτε «το σνίφαρε» είτε «το έκανε με ένεση», ξεπερνά αυτό που μπορεί να στηρίξει ο φάκελος. Η Mathis είπε ότι δεν είδε τίποτα.

Το ίδιο ισχύει για το ποιος ήταν ο προμηθευτής. Τα ονόματα που κυκλοφορούν σε βιβλία, συνεντεύξεις και αναρτήσεις δεν τα επαναλαμβάνουμε εδώ, επειδή ο επίσημος φάκελος δεν τα τεκμηριώνει και ο ερευνητής δεν εντόπισε ένδειξη foul play.

Η «Dark Blood» χωρίς πρωταγωνιστή

Το πρωί της 31ης Οκτωβρίου μια ολόκληρη παραγωγή είχε μείνει χωρίς τον κεντρικό της ηθοποιό. Περίπου το 80% της ταινίας είχε γυριστεί, και τα σκηνικά που έλειπαν ήταν κυρίως ανάμεσα στον Phoenix και την Davis. Υπήρξε συζήτηση για αντικαταστάτη ή για ειδικά εφέ, αλλά ο Sluizer απέρριψε και τις δύο λύσεις. Η παραγωγή εγκαταλείφθηκε στις 18 Νοεμβρίου 1993.[6] [13]

Η ασφαλιστική εταιρεία CNA International Reinsurance πλήρωσε 5,7 εκατομμύρια δολάρια και πήρε τα δικαιώματα και το υλικό της ταινίας. Το υλικό μπήκε σε αποθήκη στο Λος Άντζελες, και η εταιρεία μήνυσε την περιουσία του Phoenix για αθέτηση συμβολαίου. Το 1999 η ασφαλιστική ήθελε να σταματήσει να πληρώνει τα έξοδα αποθήκευσης και σκέφτηκε να το καταστρέψει. Ο Sluizer φρόντισε να το βγάλει από την αποθήκη, με τη συνεργασία του υπεύθυνου αποζημιώσεων. «Μπορεί να πουν ότι το έκλεψα, εγώ προτιμώ τη λέξη διέσωσα», είπε.[5] [7]

Ο ίδιος ο Sluizer δεν είχε χρόνο. Ένα ανεύρυσμα τον έφερε κοντά στον θάνατο και τον έκανε να βιαστεί να ολοκληρώσει την ταινία, με χρηματοδότηση από crowdfunding και αφήγηση πάνω σε φωτογραφίες από τα γυρίσματα για τις σκηνές που δεν υπήρχαν.[9] Η πρώτη προβολή έγινε στο Φεστιβάλ Ολλανδικού Κινηματογράφου στην Utrecht, το 2012, και ακολούθησαν το Φεστιβάλ Βερολίνου τον Φεβρουάριο του 2013 και το Μαϊάμι τον Μάρτιο. Ο Sluizer κάλεσε την οικογένεια στη βερολινέζικη πρεμιέρα. Η μητέρα του River του απάντησε ότι τους εύχεται καλή τύχη, αλλά δεν θα συμμετάσχουν.[6] [8]

Τρεις ταινίες και μια έξοδος

Η «Dark Blood» δεν ήταν η τελευταία δουλειά που τον περίμενε. Είχε επιλεγεί για το «Interview with the Vampire», στον ρόλο του δημοσιογράφου Daniel Molloy, που τελικά έπαιξε ο Christian Slater. Η Wikipedia αναφέρει ότι ο Slater έδωσε τον μισθό του για την ταινία σε φιλανθρωπικούς σκοπούς, στη μνήμη του River.[12]

Ο πατέρας του, John, έλεγε ότι ο River είχε συμφωνήσει να φύγει από τον κινηματογράφο μετά από τρεις ταινίες: το «Dark Blood», το «Interview with the Vampire» και μια ακόμη του William Richert. Μετά θα εγκαθίσταντο στην Κόστα Ρίκα. Η φράση «θα τα πούμε μετά από αυτή την ταινία, μπαμπά», που είπε στην αναχώρησή του, ήταν από εκείνα που κανείς δεν θα θυμόταν αν η ιστορία είχε τελειώσει αλλιώς.[2]

Το πεζοδρόμιο, το κλαμπ και οι στάχτες

Το επόμενο πρωί το πεζοδρόμιο έξω από το Viper Room είχε γεμίσει με λουλούδια, κεριά και σημειώματα θαυμαστών. Το κλαμπ έκλεισε προσωρινά και ξανάνοιξε λίγο πάνω από μία εβδομάδα αργότερα, σύμφωνα με τους Los Angeles Times.[15]

Λουλούδια και κεριά έξω από το Viper Room μετά τον θάνατο του River Phoenix
Το Viper Room μετά τον θάνατο του River Phoenix, με τα λουλούδια των θαυμαστών.

Το σώμα του είχε παραδοθεί από το γραφείο του coroner, με αίτημα της μητέρας του, στο γραφείο τελετών Forest Lawn Hollywood Hills.[1] Αποτεφρώθηκε στο Gainesville της Φλόριντα, και οι στάχτες του σκορπίστηκαν στο οικογενειακό ράντσο κοντά στο Micanopy, το οποίο είχε αγοράσει ο ίδιος για την οικογένειά του το 1987.[12]

Δεν υπάρχει τάφος, επομένως δεν υπάρχει κάποιο νεκροταφείο για να επισκεφτείς. Το σημείο που συνδέεται στη μνήμη του κόσμου είναι το πεζοδρόμιο στη Sunset Boulevard.

Μνημείο αφιερωμένο στον River Phoenix σε κήπο
Μνημείο για τον River Phoenix.

Τι κυκλοφορεί λάθος

  • «Η τελευταία ατάκα του στην κάμερα ήταν “κάποιος θα πεθάνει”». Η φράση προέρχεται από κάτι που είπε ο River στον Jonathan Pryce κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων στη Γιούτα. Δεν είναι ατάκα της ταινίας ούτε το τελευταίο πράγμα που είπε μπροστά στην κάμερα.
  • «Κανείς δεν κάλεσε ασθενοφόρο για πέντε λεπτά». Στις πηγές που ελέγξαμε δεν υπάρχει τέτοιο στοιχείο. Ο φάκελος καταγράφει κλήση στο 911 στη 01:10, και η Mathis λέει ότι τηλεφώνησε ο Joaquin.
  • «Το σνίφαρε». Ο φάκελος δεν λέει τρόπο λήψης. Δες την ενότητα για τις ουσίες.
  • «Ο Flea τον έδιωξε από τη σκηνή». Δεν το έχουμε βρει πουθενά στις πηγές που αναφέρονται εδώ. Η Mathis λέει ότι ο River της είπε πως κάποιοι μουσικοί ήθελαν να παίξει μαζί τους.
  • «Η ποσότητα κοκαΐνης ήταν οκτώ φορές πάνω από το θανατηφόρο όριο». Δεν υπάρχει τέτοια διατύπωση στον φάκελο. Ο ιατροδικαστής μιλά για υψηλές συγκεντρώσεις, χωρίς σύγκριση με όρια.
  • «Πέθανε μέσα στο Viper Room». Κατέρρευσε στο πεζοδρόμιο έξω από το κλαμπ και ο θάνατος διαπιστώθηκε επίσημα στο Cedars-Sinai.
  • «Ο X του έδωσε το μοιραίο μείγμα». Δεν υπάρχει τέτοιο επίσημο εύρημα. Αν το διαβάσεις κάπου ως γεγονός, είναι μαρτυρία ή φήμη.

Τι ξέρουμε και τι όχι

ΘέμαΚατάστασηΒάση
Ώρα κλήσης στο 911, άφιξη, θάνατοςΤεκμηριωμένο (01:10, 01:34, 01:51)Φάκελος coroner
Αιτία και τρόπος θανάτουΤεκμηριωμένο (οξεία δηλητηρίαση από πολλαπλές ουσίες, ατύχημα)Φάκελος coroner
Κύριες ουσίεςΤεκμηριωμένο (μορφίνη και κοκαΐνη σε υψηλές συγκεντρώσεις)Τοξικολογία
Υγιής καρδιά, χωρίς τραύματα βίαςΤεκμηριωμένοΝεκροψία
Ο τσακωμός με άλλον άνδρα έξω από το κλαμπΜαρτυρία (Mathis)Guardian 2018
Πότε ακριβώς πήρε τις ουσίεςΆγνωστοΗ Mathis λέει «μέσα στο Viper Room», δεν είδε
Με ποιον τρόπο τις πήρεΆγνωστοΟ φάκελος δεν το λέει
Ποιος τις προμήθευσεΔεν έχει αποδειχθείΟ φάκελος δεν εντόπισε foul play
Πάρτι στη Silver LakeΜαρτυρία (DiCaprio, 2019), δεν συμφωνεί με την ανασύνθεση του EdwardsEsquire, Edwards
Ότι κάποιοι μουσικοί ήθελαν να παίξει μαζί τουςΜαρτυρία (Mathis)Guardian 2018

Η τελευταία ημέρα του River Phoenix έχει δύο χαρακτήρες. Στην ημέρα καθαυτή, δηλαδή το γύρισμα, το ξενοδοχείο και η διαδρομή, υπάρχουν ώρες, πρόσωπα και λεπτομέρειες. Στα λίγα λεπτά μέσα στο κλαμπ υπάρχουν μόνο μαρτυρίες και σιωπές, και αυτές οι σιωπές δεν γεμίζουν με εικασίες. Αν θέλεις να δεις μια άλλη υπόθεση όπου ο επίσημος φάκελος δείχνει κάτι πιο σύνθετο από την πρώτη εντύπωση, δες το δυστύχημα της Aaliyah. Περισσότερες ιστορίες βρίσκεις στους ξένους ηθοποιούς που έφυγαν και στη σελίδα με τους διάσημους που πέθαναν ανά χρονιά.

Συχνές ερωτήσεις

Πότε και πού πέθανε ο River Phoenix;

Κατέρρευσε λίγο πριν από τη 01:10 της 31ης Οκτωβρίου 1993 στο πεζοδρόμιο έξω από το Viper Room, στη Sunset Boulevard του West Hollywood. Ο θάνατός του διαπιστώθηκε επίσημα στις 01:51 στο Cedars-Sinai Medical Center του Λος Άντζελες.

Ποια ήταν η αιτία θανάτου;

Ο ιατροδικαστής του Los Angeles County κατέγραψε «οξεία δηλητηρίαση από πολλαπλές ουσίες». Οι τοξικολογικές εξετάσεις έδειξαν υψηλές συγκεντρώσεις μορφίνης (ηρωίνης) και κοκαΐνης στο αίμα, και άλλες ουσίες σε μικρότερες ποσότητες. Ο τρόπος θανάτου χαρακτηρίστηκε ατύχημα.

Ποιος ήταν μαζί του εκείνο το βράδυ;

Πήγε στο Viper Room με τη σύντροφό του, την ηθοποιό Samantha Mathis, και με τα αδέλφια του Joaquin και Rain Phoenix. Στη σκηνή έπαιζε η μπάντα P του Johnny Depp, με τον Flea των Red Hot Chili Peppers.

Έχει αποδειχθεί ποιος του έδωσε τις ουσίες;

Όχι. Ο επίσημος φάκελος δεν κατονομάζει κανέναν και ο ερευνητής δεν βρήκε ένδειξη εγκληματικής ενέργειας. Τα ονόματα που κυκλοφορούν προέρχονται από βιβλία και μαρτυρίες και δεν έχουν επιβεβαιωθεί επίσημα.

Πόσα λεπτά πέρασαν από την κατάρρευση μέχρι τον θάνατο;

Η κλήση στο 911 έγινε στη 01:10, το ασθενοφόρο αναχώρησε στις 01:31 και έφτασε στο νοσοκομείο στις 01:34. Ο θάνατος διαπιστώθηκε στις 01:51, δηλαδή 41 λεπτά μετά την κλήση.

Τι γύριζε όταν πέθανε;

Το «Dark Blood» του George Sluizer. Περίπου το 80% της ταινίας είχε γυριστεί. Ο Sluizer διέσωσε το υλικό το 1999, όταν η ασφαλιστική ήθελε να το καταστρέψει, και ολοκλήρωσε μια εκδοχή της ταινίας που προβλήθηκε σε φεστιβάλ το 2012 και το 2013.

Ποιος ρόλος του πέρασε σε άλλον ηθοποιό;

Ο ρόλος του δημοσιογράφου Daniel Molloy στο «Interview with the Vampire», που τον έπαιξε τελικά ο Christian Slater.

Πού βρίσκονται οι στάχτες του;

Αποτεφρώθηκε και οι στάχτες του σκορπίστηκαν στο οικογενειακό ράντσο κοντά στο Micanopy της Φλόριντα. Δεν υπάρχει τάφος.

Πρόσωπα που σχετίζονται

Πηγές

  1. County of Los Angeles Department of Coroner, River J. Phoenix, Case No. 93-10011: Autopsy Report, Toxicology Report, Investigator’s Report και Order for Release (σκαναρισμένο αντίγραφο του επίσημου φακέλου).
  2. Gavin Edwards, The Last Days of River Phoenix, Slate, 31 Οκτωβρίου 2013 (απόσπασμα από το «Last Night at the Viper Room»).
  3. The Guardian, The untold story of River Phoenix, 25 years after his death, 25 Οκτωβρίου 2018 (συνέντευξη της Samantha Mathis). Το κείμενο διαβάστηκε μέσω της αναδημοσίευσης στους Irish Times.
  4. TheWrap, Samantha Mathis on Night River Phoenix Died: «Something Was Wrong», 25 Οκτωβρίου 2018.
  5. Los Angeles Times, River Phoenix’s final film, «Dark Blood», finally comes to screen, 17 Φεβρουαρίου 2013.
  6. CBS News, River Phoenix’s last film premieres in U.S., 2013.
  7. Variety, Dark Blood (κριτική), 2012.
  8. Netherlands Film Festival, Dark Blood, George Sluizer, NFF 2012.
  9. The River Phoenix Pages, Συνέντευξη με τον George Sluizer, 2012.
  10. Fox News, Leonardo DiCaprio recalls seeing River Phoenix right before star’s tragic death, 22 Μαΐου 2019 (από συνέντευξη στο Esquire).
  11. Wikipedia, The Viper Room, ανακτήθηκε 07/10/2026.
  12. Wikipedia, River Phoenix, ανακτήθηκε 07/10/2026.
  13. Wikipedia, Dark Blood, ανακτήθηκε 07/10/2026.
  14. NPR, River Phoenix’s Eccentric Upbringing, Tragic Death (συνέντευξη με τον Gavin Edwards), 27 Οκτωβρίου 2013.
  15. AOL / People, River Phoenix’s Death: The Details Behind His Tragic Passing (με αναφορά σε ρεπορτάζ των Los Angeles Times για το Viper Room).
  16. Wikipedia, P (band).
  17. Fox News, Samantha Mathis opens up about River Phoenix’s death nearly 25 years later, 2018.

Τελευταία ενημέρωση:

Βρήκες λάθος ή παράλειψη; Πρότεινε διόρθωση.